Thứ Ba, Ngày 18/02/2020
Tìm kiếm nhanh: 

Thống kê truy cập

Số lượt truy cập: 7.853.664
Tổng số Thành viên: 2.068
Số người đang xem:  83

Tồn tại hay không tồn tại... Nhân loại?

Đăng ngày: 26/12/2019 11:32
Tồn tại hay không tồn tại... Nhân loại?
Nếu thừa nhận rằng thế kỉ XX là Thế kỉ Cảnh báo thì thế kỉ XXI có thể trở thành không phải Thế kỉ của những Đại thành mà là Thế kỉ của những Đại bại.

F. Shumacher đã để lại cho hậu thế một trước tác kinh điển: Một chỉ dẫn cho người bị bối rối (A Guide for the Perplexed), trong đó ông cảnh báo rằng nhân loại đang hoang mang do bị nhào nặn bởi Hệ hình/Tinh thần thời đại (Paradigm) mà ông gọi là chủ nghĩa khoa học duy vật luận (Materialistic Scientism). Đó chính là nền tảng tinh thần của nền khoa học duy vật, duy lí và thực chứng, tồn tại suốt từ cuộc Cách mạng khoa học-kĩ thuật hiện đại ở thế kỉ XVII cho đến nay, với những thành tựu huy hoàng, làm thay đổi toàn bộ cuộc sống của loài người. Bằng những lí giải rất đáng tin cậy, Shumacher đã chứng minh rằng Hệ hình đó không còn chỗ đứng, báo hiệu một cuộc đại khủng tinh thần nhân loại.

Vài năm sau, Nikita Moiseev cũng cho ra đời một trước tác kinh điển khác: Tồn tại hay không tồn tại… Nhân loại? (Moscova UDK574, 1999) mà bạn đọc đang mở trang đầu tiên. Các bạn phải đọc đến trang cuối để thấy loài người đang đứng trước một tai họa còn nguy hiểm hơn - hệ sinh thái của Trái Đất, ngôi nhà chung của chúng ta, có thể bị hủy hoại hoàn toàn trong một tương lai rất gần nếu bỏ qua những cảnh báo thống thiết của Moiseev.

Cả hai cuốn sách trên đều cho thấy thế kỉ XX là Thế kỉ cảnh báo, còn thế kỉ XXI là Thế kỉ lựa chọn giữa ngã ba đường: Sống thế nào hay là chết thế nào? Điều này được phân tích kĩ hơn trong ba tác phẩm gần đây của nhà sử học trẻ tuổi người Israel, Yuval Noah Harari: Sapiens - Lược sử loài người; Homo Deus - Lược sử tương lai và 21 bài học cho thế kỉ 21. Theo ông, cuộc Cách mạng khoa học-kĩ thuật từ thế kỉ XVII và những thành tựu huy hoàng của nó cho đến cuối thế kỉ XX tuy đã làm cho con người vượt qua được nỗi sợ muôn thuở các nguy cơ nạn đói, bệnh tật và chiến tranh, nhưng lại tự chuốc vạ cho mình bởi những khát vọng trường sinh bất tử, hạnh phúc viên mãn và sức mạnh thần thánh. Nhưng chính những khát vọng ấy sẽ mau chóng đưa loài người tiến tới sự diệt vong bằng cách biến loài Homo Sapiens thành một loài “nửa người nửa ngượm” với bộ não gắn “chip” trí khôn nhân tạo cùng các bộ phận cơ thể sống được chế tạo từ các tế bào gốc và vật liệu nano dẻo. Thế là chấm hết mọi ý nghĩa thiêng liêng mà Tạo hóa dành cho Con người. Lời cảnh báo nghe có vẻ rất “kĩ trị” ấy không phải là viển vông.

Trong ba tại họa đang chờ đón chúng ta ở ngã ba lịch sử nói trên, theo tôi điều đáng quan tâm trước mắt hẳn là tai họa Sinh thái, nó đưa tất cả Sự sống trên hành tinh này đến chỗ diệt vong.

Hãy bình tĩnh nghe Moiseev nói mà suy ngẫm:

“Thế kỉ XX đã dẫn loài người tới cuộc cất cánh thần kì của kĩ thuật, tới sự phát triển bão táp các lực lượng sản xuất [...]. Tất cả những sáng chế kĩ thuật ấy đã làm thay đổi tận gốc đời sống của rất nhiều người, đưa đến cho họ những phúc lợi mà tổ tiên gần nhất của họ thậm chí chưa thể mơ tưởng đến. Nhưng đồng thời những khả năng mới ấy lại đặt nhân loại trước một loạt những khó khăn và vấn nạn mà về sự tồn tại của chúng chỉ mấy thập kỉ trước đây cũng không ai có thể giả định [...]. Kết quả là thế giới hiện giờ đã trở nên nguy hiểm hơn rất nhiều, trước hết bởi vì loài người đã thu lượm được khả năng cho một cuộc tự hủy diệt không quân sự mà “hòa bình”! Giờ đây, đang nổi lên hàng đầu không phải nguy cơ diệt vong loài người trong khoảnh khắc do một tai biến hạt nhân, mà là xác suất của sự biến mất còn đau khổ hơn của toàn thể nhân loại [Tai họa Môi trường Sinh thái].

(Trích "Tồn tại hay không tồn tại... Nhân loại?", Nhà xuất bản Tri thức, 2019)

| Chia sẻ |
THẢO LUẬN  
Chưa có thảo luận nào
Ý KIẾN CỦA BẠN  
  Hãy đăng nhập để thảo luận

Tin cùng loại cũ hơn